گت صفحه
اینتا ویکی ارکه مای ِ ۱۵۱۷ تبری (Apr. 2006) بساته بَیّه و اسا ۶۴٬۵۷۶ تا بَنویشته مازرونی زوون (گِلِکی/تبری) جه دانّه
هفتگی بنویشته
یار مستی اتا گیاه هسته که سمشکه (آفتابگردون) جه همتبار هسته و ونه اصل شمالی امریکای قاره جه بمو. این گیاهِ بیخ (ریشه) بخردنی هسته و خله توم وه ره ترشی دریارنه و همینسه وه ره دنیایِ معتدل نواحی خار-خار عمل یارنه. بعضی کشورون دله یارمستی ره زراعت کنه ولی خله مناطق هم شه خِدرو درإنه. یارمستی تنک بیّن سریع هسته و ونه ریشه مقاومت باعث هسته که راحت تونده زمین ره بیره.
یار مستی اتا چن-ساله واش هسته که ۱.۵ تا ۳ متر بلند وونه. ونه ولگون اینتی درإنه که انبارهیِ بِن، دیم-به-دیم بالا-طرفی رشد کنّه. ونه ولگ خشن هسته و پُرز دارنه. ونه بِنته ولگ گتته وونه و تا ۳۰ سانت گت وونه ولی هرچی بالاته إنه، ونه ولگ کچیکته هسته. یار مستی گُل (گال) زرد-رنگ دارنه و سر-چله جمع وونّه و وشون قطر ۵ تا ۱۰ سانت جه رسنه. اتا انباره تن جه ۱۰–۲۰ تا و اتا گیاه جه تا ۶۰ تا گُل دریارنه. ونه گل، بو هم کنده و سَوِک بو دارنه و بصتینکلا وانیلی-شوکولاتی بو دِنه. ونه ریشه (بِخ) معمولاً ۷.۵ تا ۱۰ سانتیمتر طول و ۳ تا ۵ سانتیمتر کلفتی دارنه؛ غده-غده رُشد کنده بنسه ره موندنه. وه ره خام دست بزنی، راحت إشکنه و تُرد هسته. ونه رنگ هم کمرنگ قهوهای تا اسپه، قرمز یا ونفش تونده تغییر هاکنه.
یارمسّی ره اولبار آمریکایِ سرخپوستون دِکاشتنه.
ساموئل دو شامپلن (فرانسوی سیاح) اونگدر که بورد بییه آمریکا، کشف هکرده که اونجهیِ بومی مردمون ماساچوست دله ریشهای کشت کنّه که کنگل مزه ره دِنه. سال دیگهسه، شامپلن دگرسته همون شهر و بدییه که ونه ترنه ریشه خله چغندر ِولگ مزه ره دارنه. شامپلن این یارمستی ریشه ره بیته-بَورده فرانسه. چن توم بگذشته په، پتروس هوندیوس (هلندی گیاهشناس) ونه اتا ریشه ره شه باغ دله، هلند دله، دکاشته و فکرش هم نکرده که ونه دست بَیره ولی یارمستی نوج بزو و گل هدا. کاشف بعمل بمو که یارمستی خله اروپایِ هوا جه سازگار هسته و اتدقستی تموم جا بیه یارمستی. تا دهه ۱۶۰۰ اواسط، یارمستی ره گردِ اروپا و آمریکایِ قاره دله إستٮفاده کردنه و وه ره خِراک بپتن دله تا مال و حیوونِ خِراک وسه کار زونه. فرانسویها همهتا جه ویشته یارمستی خِردنه و قرن نوزدهم اونجه یارمستی اتا دِلِوست غذا بییه.
دمباله 
تلمبار 
هوجیبئی
هفتگی عکس
شهسوار (تنکابن)، ماهی بازار.
امروز واری روز
امروز شمبه، ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ میلادی هسته که ۱۰ اونه ما ۱۵۳۷ تبری جه برابری کنده.
امروز:
- ۱۶۸۸ - پوپ، انگلیسی گت ِشاعر و فیلسوف، دنیا بموئه.
- ۱۸۱۳ - اتا سیاسی اتحاد ِپیمون، روسیه و پروس میون، ناپلئون ضد دَوست بیّه.
- ۱۸۶۹ - آلفونس دولامارتین فرانسوی شاعر، نویسنده و سیاستمدار بمرده.
خـَوِرون
- خوندکت دی ماه دله ایران معترضون و حکومت درگیری میونه هزارون ایرانی بکوشته بینه. (عکس ونه شٮنه)
- آمریکا نیرو برسنییه که ونزوئلا دله نیکولاس مادورو حکومت ره دگاردنه.
- ایران دله دلار و طلای گرونی په، مردم چنتا شهرون دله هرستانه و اعتراض هاکردنه.
- رضا یحیایی، بابلی نقاش، بمرده.
- اسرائیل و حماس جنگ درست بیه و اسیر-اسرا رها وونه.
- ایرانِ تیم ملی کشتی ۲۰۲۵ جهونی مسابقات دله قهرمون بیه. امیرحسین زارع، رحمان عموزاد و محمدهادی ساروی اینجه طلا بییتنه.
ویکیپدیا اتا دایرةالمعارف هسته که جمعی، آنلاین، جهونی، چنزوونه و بر اساس ویکیِ سَبک هسته. این پروژهیِ اَرمون این هسته که محتوایی تولید هاکنه که آزاد بوئه، وه ره بوو اَی استفاده هاکردن، عینی و قابل تأیید بوئه و همه تونن وه ره دچینن یا اصلاح هاکنن تا بتتر بوو.
ویکیپدیایِ صفحهئون ره داوطلب آدمون نویسنّه. وشون شه تلاش ره کننه که جامعهای درینگنن که کایری جه پیش بوره و بیاونکه ات نفر وه ره هماهنگ و رهبری هاکنه، شه هدار ره پیدا هاکنه.
ویکیپدیا شه وسّه اتسری پایهای اصول دارنه. ونه درون، گردِ محتوا Creative Commons BY-SA مجوز په درنه؛ همینسه هرکس تونده وه ره اتسری شروطِ جا کپی هاکنه و اَی همین مجوز جه تنکته هاکنه. ویکیپدیا دله هرچی کته مفتی، بدون تبلیغات و بدون این که ونه نویسندهئونِ هویت دیار بوو، هسته.
هر کسی تونده شه بنویشت ره اینجه بییله و فوراً ونه دچی، صفحه دله دیار وونه. همینجور کارورونی هم داوطلب وونّه که باقیِ دچییهئون ره بررسی هاکنن که ویکیپدیایِ قوانین جه جور هسته یا نا. کایری صفحه دله یاد گیرنی که چتی اکانت وا هکنین و مقاله بساجین. راهنمایی صفحات هم درنه که تازهکارون ره یاد دنّه که چتی ویکیپدیا دله فعالیت هاکنن. اگه سؤالی پیش بمو هم تونّی هاپرسین و جواب بیرین.
مازرونی ویکیپدیا خله موضوعات وسّه هنتا مقاله ندارنه؛ شما تونّی کومِک هاکنین و نو مدخل بساجین یا اون مقالاتی که دارنه ره «دچیین» جه بتتر هاکنین. اگر عضو بوئین، سیستم شمه کایری ره شمه نوم جه ثبت کنده و تاریخچه دله بنشنه پیدا هاکردن که شما چتی هاکردنی. عضو بیّن و کاروری حساب بساتن وسّه، اینتا پولِک ره جِغ هادین:
اگر خانّی که اتا نو مقاله بساجین، اول ونه چرخهتو هاکنین و بگردین که این موضوع مازرونی ویکی دله دره یا نا. اگه دنیبییه، این کادر دله مقاله عنوان ره بنویسین و «بساتن» پولِک ره بزنین تا مقالهبساتنِ کادر دیار بوو و ونه درون شه دلوس متن ره بنویسین و آخر وه ره ثبت هاکنین:
گت رَجون
- پایهیی علوم
بیولوژی • جوغرافی • اِسارهشناسی • زمینشناسی • فیزیک • شیمی • ریاضی
- کاربردی علوم
اقتصاد • کامپیوتر • تکنولوژی • کارون • صنعت • سازمان
- انسانی علوم
اجتماعی • تاریخ • ادبیات • دین • زوونشناسی • سیاسِت • فلسفه • جنسی مسائل • روانشناسی
- فرهنگ و هنر
معروف ِآدِمون • هنر • فرهنگ • فیلم • موسیقی • رسانهئون • ورزش
ویکیمدیایِ دیگه سایتون
ویکیمدیا اتخله پروژه دارنه که همه آزاد محتوا دارنه. اتاشون ویکیپدیا هسته که آزادِ دانشنومه یا دایرةالمعارف هسته. باقیِ سایتهایی که ویکیمدیا شنه، ره این بِن تونّی هارشین:
  کاسپینی زوونون |
 دیگه زوونون |
English (إنگٮلیسی) • Deutsch (آلمانی) • Français (فرانسوی) • Svenska (سوئدی) • Nederlands (هۏلندی) • Русский (روسی) • Español (إسپانیولی) • Italiano (ایتالیایی) • Polski (لهستونی) • 日本語 (جاپونی) • 中文 (چینی) • українська (اۏکراینی) • العربية (عربی) • Português (پرتغالی) • فارسی
Català (کاتالونی) •
Bahasa Indonesia (اندونٮزیایی) •
한국어 (کۏرهیی) •
norsk bokmål (نۏروژی) •
нохчийн (چچنی) •
suomi (فلاندی) •
Türkçe (تۏرکی) •
čeština (چکی) •
magyar (مجاری) •
татарча (تاتاری) •
Srpskohrvatski / Српскохрватски (صربی-کۏرواتی) •
română (رومانیایی) •
Euskara (باسکی) •
Esperanto (إسپرانتو) •
עברית (عبری) •
Հայերեն (أرمِنی) •
dansk (دانمارکی) •
български (بۏلغاری) •
oʻzbekcha (اۏزبکی) •
Simple English (ساده إنگٮلیسی) •
تۆرکجه (آذربایجانی) •
Ελληνικά (یونانی) •
اردو •
मुखपृष्ठ|हिन्दी (هٮندی) •
Latina (لاتین)
|